عطاری بهار

مقدمه:
شخصیت موضوعی پیچیده ودارای ابعاد وجنبه های گوناگونی است.برای شناخت شخصیت انسان،ازدیربازكوششهای فراوانی بعمل آمده كه برخی ازآنها غیرعلمی،بعضی خرافاتی وعده ای دیگرعلمی ومعتبرهستند.
نظریه های متنوع ومختلفی درمورد چگونگی شكل گیری شخصیت،عوامل موثردراین شكل گیری،عوامل تشكیل دهنده شخصیت وازاین قبیل بیان شده است كه بعضی ازآنها كوشیده اند پاسخگوی همه ی سوالات درمورد شخصیت انسان باشند وبرخی تنها به چند جنبه ازشخصیت پرداخته اند.
دراین پست به بررسی چهارده گونه شخصیتی پرداخته شده است تاشما بامطالعه آنها بانوع شخصیت خودآشنا شده وازتاثیرآن برجنبه های مهم زندگیتان یعنی افكارواحساسات،روابط عاطفی وزناشوئی،شغل،سلیقه ها و...مطلع گردید.
تعریف شخصیت:برای شخصیت تعریفهای گوناگونی بیان شده است.کلمه شخصیت ازنظرریشه به معنای نقاب یا ماسکی است که دریونان وروم قدیم بازیگران تئاتربرچهره می گذاشتند ودرواقع به این مطلب اشاره دارد که شخصیت هرکس ماسکی است که اوبرچهره خود میزند تا باعث تمایزش از دیگران باشد.
عطاری بهار

درزبان عامه مردم،شخصیت به معنای دیگری به کارمیرود.مثلا وقتی گفته میشودکه کسی با شخصیت است یعنی این که اودارای ویژگی هایی است که میتواند افراددیگرراتحت نفوذخودقراردهد یامتانت ووقارویژه ای داردهمینطوردربرابرآن،بی شخصیت به معنی داشتن ویژگی های منفی است که البته بازهم دیگران راتحت تاثیرقرارمیدهد امادرجهت منفی.
کلمه شخصیت گاهی بعنوان چهره مشهوروصاحب صلاحیت درحوزه های مختلف بکار میرود.مانند شخصیت سیاسی،شخصیت علمی،شخصیت هنری وازاین قبیل.
امادرروانشناسی،شخصیت بامفهمومی متفاوت تعریف شده ودرواقع شخصیت درروانشناسی عبارت است از:مجموعه ی ویژگیهای جسمی،روانی ورفتاری که هرفردراازافراددیگر متمایز میکند.
اهمیت مطالعه شخصیت:شناخت شخصیت،چگونگی شکل گیری عوامل موثردرایجاد شخصیت ومسائلی ازاین دست،ازیک جنبه ارضای حس کنجکاوی ومیل به حقیقت جوئی رادرانسان به دنبال دارد وازسوی دیگراین شناختها واطلاعات به شخص امکان میدهد که درروابط متقابل اجتماعی،تصمیم گیریهای مناسب وآگاهانه داشته باشد،بعنوان مثال،اگر مادری بداند که کودکان در حدود سنین 3تا4 سالگی بیشترین میزان حسادت رانشان میدهند،چنانچه کودک خودرادراین سنین حسود ببیند دچارنگرانی واضطراب نخواهد شد.زیرامیداند که این ویژگی یک حالت طبیعی درسن خاص کودک او است.
همچنین معلمی که درکلاس خودبانوجوانان سروکاردارد،درصورتیکه اطلاع داشته باشد که نوجوان دریک مرحله ازشکل گیری شخصیت خودحالت ابرازوجودو خودنمایی داردواین ابزاروجودممکن است به شکل مقاومت ومخالفت با بزرگترها بروزکند،دربرابر مخالفت احتمالی شاگرد باخود،واکنش مناسب نشان داده وازنشان دادن شدت عمل که ممکن است به برخوردهای نامطلوب تری بیانجامد خودداری خواهد کرد.
همچنین شناخت شخصیت افرادمیتواند درپیشگیری ازبرخی مسائل رفتاری واخلاقی نیزمورد استفاده قرارگیرد.بعنوان مثال وقتی والدین بدانند که شیوه تربیتی خشن سبب ضداجتماعی شدن وپرخاشگرشدن کودکان میشود.خواهندتوانست شیوه تربیتی خودرابرای پیشگیری از چنین نتایج ناگواری تنظیم کنند ودرزمان بروزمشکل بادانش خودازنوع شخصیت فرزاندنشان،به چاره جویی پرداخته وازوخیم شدن اوضاع جلوگیری کنند.
عوامل به وجودآورنده شخصیت:همانطورکه درتعریف شخصیت بیان کردیم شخصیت شامل ویژگیهای جسمی،روانی ورفتاری است.ویزگی های جسمی رامیتوان ساخته وراثت وویژگی های روانی ورفتاری را حاصل عوامل اجتماعی ومحیط زندگی فرددانست.
تعیین اینکه کدامیک ازدوعامل وراثت ومحیط نقش مهمتری درایجادشخصیت دارند،کارغیرممکنی است ومیتوان شخصیت هرفردراحاصل تاثیر متقابل هردوعامل دانست بطوریکه عوامل محیطی زمینه ساز رشد وتوسعه ی جنبه های وراثتی بوده وتوانائی های بالقوه که ازطریق وراثت به فرد میرسد،زمانی میتوانند شکوفا شوند وازقوه به فعل درآیند که محیط مناسبی برای شکوفا شدن داشته باشند.
انواع شخصیت:نوع شخصیت هرفردسازمان دهنده ی افکار،احساسات،نگرشها،رفتارها ونوع برخورد اوباموضوعات مختلف درزندگی است.به عبارت دیگرنوع شخصیت هرفرد همان چیزی است که باعث میشود وقتی 30سال بعدازاتمام مدرسه دوستانتان رادرجلسه ای ملاقات میکنید باآنکه چاق ترشده اید،موهایتان خاکستری شده وعینک به چشم زده اید به شما میگویند:(حتی یک ذره هم تغییرنکرده ای).
آنچه مانند گذشته ثابت باقی مانده واکنش شما نسبت به دیگران،احساسات شما،زبان بدن شما ونوع برخوردتان بادیگران است واینها همان چیزهایی هستند که ازهمان سالهای نخست درشما ایجاد شده وماندگارشده اند وماازآن بانام شخصیت یادمیکنیم.مابا14گونه ی شخصیت متفاوت روبروهستیم که هریک ازآنها دارای ویژگیهای متفاوت ومنحصربه فردی هستند.
وقتی شما هریک ازاین گونه های شخصیتی رامطالعه میکنید مواردی راازهرکدام ازاین خصوصیات درخود میبینید.
ونه تنها باشخصیت خود،بلکه با جنبه های شخصیتی دیگران
(پدر،مادر،فرزندان،بستگان،دوستان،معلم،روسا،کارمندان وهمسر)نیزآشنا میشوید.
هریک ازاین گونه های شخصیتی نقاط قوت وضعفی دارند؛داشتن یک گونه شخصیتی خاص یا نداشتن ویزگیهای یک گونه شخصیتی دیگر،حکایت ازغیرطبیعی بودن شخصیت شما نمیکند.تنوع شخصیتها نشان دهنده تفاوتهای فراوان واعجاب انگیز افرادبایکدیگراست.
معمولا درافرادمختلف یکی از این انواع شخصیت بارزتراست ووقتی به فردی نوعی شخصیت را نسبت میدهیم منظوراین است که این فرد بیشتر خصوصیاتش با اینوع از شخصیت همخوانی داردواین شخصیت دراوقویتروبارزتراست.البته باید به این نکته توجه داشته باشیم که ممکن است این فرد ویژگیهای شخصیتی دیگرراهم از خودبروزدهد اما به نسبت کمتر.

شخصیت فارغ البال

-1این افراد حق خود می دانند که هرطورمیخواهند اززندگی لذت ببرند،براحتی وآسایش خودبها میدهند وبرای وقت-1- آزادشان ارزش قائلند.

-2فارغ البال هاطبق مقرارت عمل میکنند.آنها راکه باید ولازم است انجام میدهند وحاضر نیستند ازاین حد فراتر بروند.

-3آنها دربرابر هرفشاری که آن راغیرمنطقی بدانند مقاومت میکنند وحاضر نیستند بیش از حدوظیفه ومسئولیت خود،کاری انجام دهند.

-4برای این افراد عجله،کاربی موردی است که فقط اضطراب می آورد.این اشخاص آسان گیر وخوش بین هستند ومعتقدند کاری که باید بشود میشود.

-5آنها معتقدند که به اندازه افراددیگر خوب هستند وحق دارند که از بهترین زندگی برخوردار باشند.

روابط بادیگران:فارغ البال ها خودهم ردیف دیگران می دانند.آنها به خانواده اهمیت زیادی میدهند ودر گروه های مختلف به راحتی ظاهر میشوند.

دوست دارند کسی ازآنها مراقبت کند وشاید بتوان گفت که به این توجه نیاز دارند.

فارغ البال ها به راحتی با دیگران ارتباط برقرار میکنند،آنها دردادن جواب نه استادند ودرروابط خودبادیگران برای حفظ هویتشان به هرمیزان که لازم باشد جواب نه میدهند.

احساسات:شخصیت فارغ البال را میتوان به تمساح هایی که درآفتاب خوابیده اند آرام،صبور،کم تحرک ویکنواخت تشبیه کرد.آنها بندرت ناراحت میشوند،به راحت ترین شکل ممکن زندگی میکنند وانجام کارهای مشکل وپردردسر رابه بعد موکول میکنند.

اگرفارغ البال رابه حال خودبگذارید وبه او فرصت فراغت بدهید،خیلی راحت یک پاکت سیب زمینی سرخ کرده به دست میگیرد وروبروی تلویزیون می نشیند واززندگی لذت میبرد.دقیقا همانطور که گفتیم موجودی آرام،راحت ولذت جوست.

مشاغل مناسب فارغ البال ها:فارغ البال ها علاقه ای به شهرت ندارند وبرای رسیدن به شهرت وموفقیت کارنمیکنند.

آنها به اندازه ای پول میخواهند که بتوانند باآن زندگی کنند وخوش باشند.از حس همکاری خوبی برخوردارند ومعمولا کارکنان خوبی هستند،اما حاضرنیستند کاراداره را به منزل بیاورند.

آنها به انجام دادن کارهایی که درحیطه مسئولیتشان نیست علاقه ای ندارند وحاضر نیستند برای خشنود کردن دیگران بیش از حدی که ازآنها خواسته شده کاری را انجام دهند.

کارهای مشخصی که درزمان تعیین شده به پایان میرسند برای شخصیت فارغ البال مفید است مانند کاردرسازمانهای ارتش،فروشگاهها ویا تدریس.

همسرمناسب فارغ البال ها:فارغ البال ها به همسرانی فهمیده وازخودگذشته احتیاج دارند،آنها معمولا به روابط زناشویی خودبها میدهند ومیخواهند که همیشه مورد توجه همسرشان باشند.

همسر شخصیت فارغ البال باید از خودگذشته ومهرطلب باشد.

فارغ البال ها با نمایشی ها ومتلون ها همخوانی ندارند.رابطه آنها با حساس ها ممکن است تداوم پیداکند،مگر اینکه شخصیت فارغ البال درزمانی که شخصیت حساس به کمک وتوجه احتیاج داشته باشد دراختیار نباشد.

شخصیت ماجراجو نیز مانند فارغ البال به شادی وخوشی علاقمند است،اما فارغ البال ها میخواهند قانونگذار باشند وماجراجو ها هم که استاد شکستن قانون هستند.بهمین دلیل این دوگونه شخصیتی باهم همخوانی ندارند.

دوفارغ البال ممکن است جذب یکدیگر شوند که دراین شرایط هردوبه حقوق یکدیگر احترام می گذارند،اما میخواهند دیگری به آنها توجه کند.بهمین دلیل یکی ازآنها باید راغب باشد که نیازهای دیگری رابرآورده سازد.زیرادرغیراینصورت زندگی آنها دوامی نخواهد داشت.

والدین فارغ البال:فارغ البال به نیازهای اولیه فرزندانشان اهمیت زیادی میدهند.زندگی خانوادگی برای آنها منع مهمی ازلذت وخوشی است.این والدین سعی میکنند سبک زندگی راحت وشاد خودرابافرزندانشان سهیم شوند.

فارغ البال ها گمان میکنندآنچه برای آنها جذب خوب است برای فرزندانشان نیزمناسب است بهمین دلیل حاضرنمیشوند خودراباخواسته های آنها تعلیق دهند.بنابراین ازشیوه های قدیمی درتربیت ونگهداری فرزندان استفاده میکنند.اما اگر کسی بتواند آنها رامتقاعد کند که درروش خودتجدید نظر کنند ومطابق خواسته های فرزندانشان رفتارکنند،اینکارراانجام میدهند.

توصیه هایی برای زندگی با فارغ البال ها:

-1افرادی بااینگونه ی شخصیتی راهمانطور که هستند بپذیریدوبدنبال تغییردادن آنها نباشید.

-2ازاونخواهید که مطابق نیازهای شما رفتارکند وسعی کنید به جنبه های مثبت آنها نگاه کنید.

-3زندگی بافارغ البال به ازخودگذشتگی زیادی احتیاج دارد.سعی کنید ازاو رنجیده خاطر ودلخورنشوید.

-4ازآنها به خوبی مراقبت کنید چراکه آنها به شدت به مهرومحبت وتوجه نزدیکان خودعلاقمند هستند.

-5سعی کنید درشادی آنها شریک شوید،درفعالیتها وتفریحات آنها شرکت کنید.

-6سعی کنید درکارهایی که آنها علاقمند به انجام آن هستند مثل پیاده روی وتماشای تلویزیون آنها راهمراهی کنید.

-7وقتی آنها ازانجام کاری خودداری میکنند ویا انجام کاری رافراموش میکنند از اوبپرسید آیا ازچیزی خشمگین است؟این افراد اغلب ازبیان مستقیم خشم خود ناتوان هستند.

 

شخصیت ماجراجو

-1افراد با شخصیت ماجراجو عقاید وارزشهای خاص خودرادارند وتحت تاثیرعقاید دیگران قرارنمیگیرند.ماجراجو هستند وازخطر استقبال میکنند واغلب به فعالیتهای پرخطر تن میدهند.

-2ماجراجوها به آسانی دیگران راتحت تاثیر خودقرارداده وباآنها رابطه دوستی برقرارمیکنند.

-3ماجراجوها به سفر وکشف چیزهای جدیدعلاقمندند ونگران پیداکردن کارواستعدادهای خود نیستند.

-4اینگونه ی شخصیتی پرجنب وجوش است ودرکودکی ونوجوانی با شرارتهای خودبرای دیگران مشکل ساز میشود.

-5این افراد درزمان حال زندگی میکنند ومعمولا نگران آینده نیستند وتاسف گذشته رانمیخورند.به نظر آنها زندگی چیزی است که باید آن رادرلحظه ی حال تجربه کرد.

-6ماجراجوها به تایید وتصدیق دیگران احتیاج ندارند ومانند شخصیت های بااعتمادبه نفس بیش از هرچیزی به خوداعتماد دارند.آنها صلاح خودراتنشخیص میدهند واگر چیزی برایشان مهم باشد آنرا درهرصورت انجام میدهند.

-7برای ماجراجوها خرج کردن پول کارساده ای است.برای آنها سرمایه گذاری،خرج کردن وحتی به شکلی دورریختن پولشان جالب وهیجان انگیزاست وبه آنها احساس قدرت میدهد.

-8نگران خرج کردن بیش از موجودی حساب بانکی خودنیستند ومتعقدند که بالاخره روزی بدهی هایشان را می پردازند وجایی برای نگرانی وجودندارد.

روابط بادیگران:زندگی بدون ماجراجویی وبدون داشتن روابط بادیگران برای شخصیت ماجراجو بی مفهوم است.

ماجراجوها به سمت افرادی مثل خودجذب میشوند.آنها به کسانی که مانند خودشان پرتحرک واهل ریسک وخطرکردن هستند علاقمند میشوند.

ماجراجوها درروابط خودتنوع طلب هستند وبه راحتی دوستان خودرابادوستانی جدید جایگزین میکنند.

به راحتی برای دیگران از خودگذشتگی نمیکنند وخودرانسبت به مشکلات دیگران مقید نمیدانند.

احساسات:ماجراجوها احساسات خودرا پنهان نمیکنند،آنها احساسات خودرابه آسانی بروز میدهند.به راحتی میتوان فهمید که چه موقع خوشحال وسرحال وچه زمان خشمگین هستند.

دربیشتر مواقع شاد وسرحال هستند ومایلند اززندگی لذت ببرند.استرس راآنقدر احساس نمیکنند مگراینکه مانع آزادی عنلشان شود که در اینصورت بسیار بی قرار وخشمگین میشوند.

آنها به احساسات دیگران توجه ندارند،نگران کسی نیستند وفقط بدنبال عمل بیشتر خودمیباشند.

مشاغل مناسب ماجراجوها:ماجراجوها معمولا به مشاغل پرتحرک،هیجان انگیز ومتنوع علاقه نشان میدهند.ازانجام کارهای تکراری ویکنواخت خودداری میکنند.مشاغل هیجان انگیز مانند کاردرنشریات،روزنامه ها وموسسات تبلیغاتی میتواند برای آنها جالب باشد.

برای ماجراجوها زندگی یک فرصت مهم است تاکارمورد علاقه شان راانجام دهند،برای آنها نکته مهم وتعیین کننده درزندگی ودردنیای کارمبارزه کردن با مشکلات است.

ماجراجوها درکارخلبانی هواپیماهای جنگی،راه رفتن روی طناب،پرش اسکی و... با موفقیت های بزرگی روبرو میشوند.

اگرماجراجوها،وظیفه شناس هم باشند میتوانند جراح قلب یا وکیل جنایی متبحری شوند.همچنین سخنرانان خوبی هستند ومیتوانند درهرزمینه ای صحبت کنند.

همسرمناسب شخصیت ماجراجو:ماجراجوها معمولا همسران کم توقع را می پسندند.افرادی بانوع شخصیتی آمیخته از نمایشی،وظیفه شناس وازخود گذشته برای همسری ماجراجومناسب است.زیرا نمایش ها به زندگی نشاط میدهند وبرون گرا واجتماعی هستند.از خودگذشته ها انعطاف کافی به خرج میدهند ووظیفه شناس ها احساس مسئولیتی راکه دست کم یکی از طرفین ازدواج باید داشته باشد فراهم می آورند.امااگر یکی ازاین گونه های شخصیتی نیازمند توجه شخصیت ماجراجو به خودشود ویا بخواهد که او مسئولیتی رابه عهده بگیرد پایان روابط زناشویی فرامیرسد.

والدین ماجراجو:ماجراجوها معمولا درارتباطهای باند مدت خوب عمل نمیکنند وارتباط آنها بافرزندان هم ازاین قاعده مستثنی نیست.اطمینان کردن به ماجراجوها دشواراست واشخاصی نیستند که همیشه دراختیار وخدمت خانواده باشند.به فرزندان خودعلاقمند هستند اماازاینکه نمیتواند به آنها برسند،ناراحت میشوند.

ماجراجوها متعقدند آنچه برای آنها خوب است برای فرزندانشان نیزمناسب است.آنها ممکن است فرزندان خودرادرمعرض خطرات مختلف قراردهندواحتیاط لازم را به آنها آموزش ندهند.به این نکته نیزتوجه ندارند که به استقبال خطررفتن آنها روی افراد خانواده شان چه اثراتی دارد.

باوجود همه اینها والدین ماجراجو والدینی هیجان انگیز،جالب وغیرانتقادگر،هستند وحتی میتوانند دنیای بزرگی رابه روی فرزندانشان بگشایند.ممکن است بی صبر،غیرمسئول وتندخو باشند.اما درمقابل سرشارازانرژی،کنجکاوی وروحیه خوب هستند.

توصیه هایی برای زندگی با ماجراجوها:

-1درزندگی با ماجراجوها سخت نگیرید،چرا که ممکن است میان انتظاری که شما از اودارید وآنچه او به شما میدهد تفاوت زیادی وجودداشته باشد.

-2این افراد ممکن است به هرنحوی که شده شما رامتقاعد کنند ویا شما راوادارکنند که به درخواست آنها عمل کنید اما بدانید که آنها لزوما شمارادوست ندارند ومسئولیتی درقبال شما احساس نمیکنند،اگر برای ازدواج خوداهمیت زیادی قائل هستید آنها رادقیقا تحت نظر بگیرید.

-3سعی نکنید مانع آزادی عمل او شوید چراکه اومطابق میل وخواسته اش عمل میکند.هرچه بیشتر به اوآزادی عمل بدهید بااحتمال بیشتری به سوی شما بازمیگردد.

-4بسیاری ازمسئولیت های زندگی مثل حمایت ازبچه ها ومسائل مالی راباید خودتان انجام دهید وانتظارنداشته باشید که اودراین مورد مسئولیت  پذیر باشد.

-5عزت نفس خودرابالا ببرید چراکه فردماجراجوبه خواسته ها وتوقعات دیگران حساس نیست وبه همین دلیل باید منبع عزت نفس باشید تا بی جهت ازواونخواهید که برای حمایت از شما کاری انجام دهد.